U · y g u I a m a atıksular ın arıtılmasında kullanıl ır. Buradaki temel prensip bas ınçlı bir kap içine konulmuş olan belirli bir granülometreye sahip filtre malzemesi üzerinden atıksuyun geçirilmesidir. Bu sırada kullanılan filtre malzemesinin tanecik boyutuyla orantılı olarak filtre edilen akışkan içindeki katı maddelerin tamamı ya da belirli bir kısmı filtrenin yüzeyinde tutulur. Tıkanan filtrede basınç kaybı artar ve sonuç olarak filtre devreden çıkarılır. Daha sonraki çalışma için basınçlı hava ve/veya basınçl ı suyla ters yıkanarak tekrar işletilmek üzere hazır bekler. Bu ünitenin kullanılması evsel nitelikli atıksuların arıtıldığı konvansiyonel sistemlerde gerekli değildir. Ancak arıtma tesisinden çıkan suyun yeşil alanların sulanmasında kullanılması ya da dezenfekte edildikten sonra muhtelifamaçlarlayıkama suyu olarak kullanılması istendiğinde uygulanması doğru olur. Bu üniteler endüstriyel atıksuların arıtılmasında da yaygın olarak kullanılmaktadır. Örneğin; çözünmüş, kirliliği az, partiküler madde içeriği fazla olan atıksular ın filtre edildikten sonra geri kazanılarak yeniden kullanılmaları uygulanmaktadır. Ya da arıtma tesisinden çıkan sular filtre edildikten sonra soğutma kulelerinde yeniden kullanılmaktadır. Yüzdürme Sistemleri Özellikle endüstriyel atıksuların arıtılmasında yağ ayrılması ya da elyaf ayrılması (geri kazanılması) amac ıyla kullanılır. İki farkl ı yüzdürmesistemi mevcuttur. Bunlardan ilkinde atıksuyun kendisi basınçland ırma kabı içine alınarak yüksek basınç altında havaya doyurulur. Daha sonra havaya doygun olan atıksu tekrar giriş noktasında havuza giren atıksuyla karıştırılır. Bu durumda üzerindeki basınç kalktığı için oluşan mikronize gaz kabarc ıkları atıksuyun içindeki partiküler maddeleri yüzeye toplar. Yüzeyde bulunan s ıyırıcı da bu maddeleri tek bir noktadan al ınmak üzere istenilen yere taşır. Diğer metotta ise havuzun altına yerleştirilen bir ekipman yard ımıyla sisteme sürekli olarak hava üflenir. Bu şekilde çalışan sistemler daha pratik olup ilk yat ırım ve işletme açıs ından daha ucuzdur. Ancak verimlilikleri daha düşüktür. Endüstriyel alandaki en önemli uygulamalar yağ fabrikaları, rafineriler, mezbahalarve entegre ettesisleri, kağıt fabrikaları vb. Yüzdürme sistemlerinin evsel atıksu arıtımında kullanıldığı saha ise çamur yoğunlaştırma prosesidir. Burada amaç yaklaşık % 0.8 katı madde içeriği olan atık çamurun havanın yardımıyla yapılan yüzdürme işlemi sonucunda katı madde içeriğinin artırılmasıdır. Bunun haricinde evsel atıksuların arıtılmasında basınçlı hava ile yüzdürmenin ya da sadece hava ile yüzdürmenin uygulaması yoktur. Çamur Susuzlaştı rma Gerek evsel atıksuların gerekse endüstriyel atıksuların arıtılması sözkonusu olsun sonuçta mutlaka belli miktarda atık çamur oluşur. Bu çamur kullanılan prosese göre miktar ve kalite açıs ından farkl ılık gösterir. Kimyasal arıtma sistemlerinde çıkan atık çamur biyolojik sistemlerden çıkan çamura göre daha kolay susuzlaştırıl ır. Ancak oluşan çamur kekinin herhangi bir faydalı kullanım alanı yoktur. Biyolojik arıtmadan kaynaklanan fazla çamurlar ise uygun koşullar altında stabilize edilmiş ise, susuzlaştırıldıktan sonra tarımda gübre olarak kullanılabilirler. Geri kullanımın haricinde atıksuların arıtılmasının sonucunda oluşan fazla çamurun susuzlaştırılmasının diğer ve en önemli nedeni de batılı ülkelerde bulunan çöp depolaması için uygulanan bedelidir. Çünkü belediyelere ait çöp depolama tesislerine boşaltılacak katı atığın ağırlığı oranında para alındığı ülkelerde atık çamurların içindeki suyun ayrılmasının önemi açıkça görülmektedir. Ülkemizde henüz bu şekilde bir para alınmadığı için bazı arıtma tesislerinde çamur susuzlaştırma ekipmanlarının kullanılması uygulanmamaktad ır. Bunlara ilave olarak ise kuru kek ister sulu çamur olarak çöpe atılan ya da gelişigüzel araziye bırakılan arıtma tesisleri çamurları zemin özellikleri ve yağış nedeniyle yeraltı sularının kirlenmesi için potansiyel bir tehlike olmaktadır. Bu nedenle susuzlaştırılan çamurların hacmi azaltılır ve geçirimsizliği sağlanmış alanlarda depolanır. Susuzlaştırmanın yapılması için kullanılan konvansiyonel ekipmanlar FİLTRE PRESS, BELT PRESS, VAKUM FİLTRE, DEKANTÖR olarak sayılabilir. Bu ekipmanların herbiri oluşan çamurun miktarına, niteliğine göre seçilir. Ayrıca işletme koşullarının sürekli ya da kesikli oluşu da seçilecek ekipmanı belirler. Ekipman seçimini en son olarak oluşan çamur kekinin kuru madde yüzdesi belirler. Türkiye'de şu anda yürürlükte bulunan katı atık yönetmeliğine göre arıtma tesislerinden çıkan çamurların belediyenin çöplüğüne atılabilmesi için asgari %35 kuru madde içermesi gerekmektedir. Ancak özel durumlarda bu kuruluk %25 olabilir. Kİ MYASAL ARITMA Kimyasal arıtma evsel atıksuların arıtılmasında arıtılmış suyun dezenfeksiyonu ve çamur susuzlaştırma işlemindeki şartlandırma işlemi haricinde uygulanan bir metot değildir. Kimyasal arıtma sistemleri çoğunlukla endüstriyel atıksuların arıtılmasında kullanılan bir prosestir. Bu prosesin temelinde birkaç farklı yöntem vardır. Adsorpsiyon Atıksu ya da su arıtmada aktif karbonun kullanım amacı uzun molekül zincirleri halinde bulunan bazı organik maddelerin giderilmesidir. Çoğunlukla temiz sular ın arıtılmas ında kullanılan bir yöntem olup akışkanın içerisinde bulunan bazı maddelerin bir yüzey etrafında tutulmasıdır. Bu işlem için en çok kullanılan madde aktif karbondur. Aktif karbon adsorpsiyonunun uygulaması iki değişik yolla yapılmaktadır. Birincisi filtrasyondaki gibi 101 -- - - .
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=